Ken je dat gevoel dat de hele wereld jou ziet? Dat je je zo anders voelt, omdat iedereens blik lijkt te plekken op jouw lijf. Als je gulp open staat, ziet de hele wereld dat. Voor je gevoel. Zit er een vlek in je shirt? Ben je uit je broek gescheurd? dan ziet iedereen dat, voor je gevoel. Als je overgewicht dan wel ondergewicht hebt, ziet iedereen dat, voor je gevoel. Als je in een rolstoel zit, ziet iedereen je, voor je gevoel. En voor mij het meest vervelende tijdens mijn lange periode van extreem ondergewicht, iedereen staarde naar me. Elke blik ving mijn lijf, bleef erop plakken en volgde me tot ik uit beeld verdween. Ofwel als je fysiek afwijkt, dan word je aangestaard en nagestaard. En dat is rot.
onderscheid
Heel veel mensen voelen zich niet fijn in hun lijf. Veel vrouwen (maar ook mannen) voelen zich te dik en schamen zich hiervoor. Ook zijn er lichamelijke beperkingen waar mensen zich enorm om schamen. Echter, er is een verschil tussen gezien voelen en gezien worden. Tot de eerste groep behoren mensen met een licht ondergewicht of overgewicht, iemand met O-benen of X-benen of andere uiterlijke kenmerken zoals je grote neus of de rimpel naast je oog. Dit zijn onzekerheden van jezelf die je projecteert op anderen. Daardoor voel je je heel anders en daardoor gezien. Hierdoor kan het lijken alsof je wordt aangestaard.
Ik heb een hele goede therapeut gehad. Ik was toen. net hersteld in gewicht en voelde mij enorm dik. Ik had het gevoel dat de hele wereld mij zag en iets van mijn lijf vonden. Daarop zei mijn therapeut: "als je denkt dat iedereen jou ziet en nastaart, dan voel je jezelf te belangrijk''. Dit lijkt een hele harde uitspraak, maar het heeft mij enorm geholpen. Want als je objectief kijkt, dan kijken mensen helemaal niet extreem naar je.
Test
Neem jouw laatste moment dat jij buiten was bij tenminste 10 mensen. Omschrijf is de derde persoon. Wat had hij of zij aan? Was hij zij dik/dun, warm gekleed/koud gekleed heeft diegene iets gezegd. Als je dit nu kan beantwoorden dan bij deze mijn complimenten, dan vraag ik jou het identieke te doen voor persoon 9. Waarom ik dit vraag. Jij bent voor jouw voorbijgangers ook een van de vele mensen die zij zien. Als jij niet iets hebt wat echt enorm opvalt, dan zullen er gerust mensen kijken, een onaardig persoon nakijken maar echt onthouden, daartoe komt het bijna nooit. Een brein kan niet voorbijganger na voorbijganger onthouden. Niet iedereen kan jou onthouden.
Men bekijkt de wereld vanuit zijn eigen visie. Het gross van de mensen is onzeker over zijn of haar uiterlijk. Heeft iets wat dusdanig gênant is dat de hele wereld dat moet zien. Wat hebben al deze mensen gemeen? Iedereen probeert een mening te vormen over zichzelf vanuit wat zij zien in anderen. In jouw leven ben jij het middelpunt en vormt alles zich om jou heen. Die persoon die naar jou kijkt, die heb jij ook gezien, anders wist je niet dat hij of zij keek.
Last
Met mijn nieuwe gezonde gewicht voel ik mij bekeken. Soms denk ik dat mensen wel moeten denken dat ik zwanger ben en heb het idee dat iedereen mijn buik ziet. Hierbij moet ik even uitleggen dat aankomen in gewicht begint rondom de essentiële organen. In het begin zit het meeste vet dus rondom je buik. In dat stadium zit ik. Maar ik kan het relatieveren waardoor ik er minder last van begin te krijgen. Echter toen ik een sonde had en zeer ernstig ondergewicht werd ik feitelijk aangestaard en dan werkt relativeren op deze manier niet meer.
Maar ik wijk wel heel veel af
Natuurlijk gaat deze zin niet altijd op. Sommigen wijken verder af van de norm, waardoor niet iedereen met dezelfde intensiteit naar eenieder staart. Door jouw authentieke kledingstijl. Door jouw zieke. Door wat dan ook. Maar is dit erg? Ik heb lange tijd last gehad van het fenomeen ‘bekeken worden’. Het is geen geheim dat ik een leven heb met lange perioden van ondergewicht. Dit wijkt af en maakt dat je bekeken wordt. Ik heb dit heel lastig gevonden. Mensen die niet alleen kijken als je op ze afloopt, maar meekijken wanneer je voorbij bent gelopen. Ik heb had langzaamaan mijn weg in gevonden. Niet omdat ik minder werd aangestaard, wel omdat ik er anders mee omging. Waar dit eerst een strategie was om ermee om te kunnen gaan, kan ik er nu soms zelfs wat lol uit ervaren.
Methodiek 1
Probeer maar eens heel hard en opvallend terug te kijken. En dan blijven kijken, ook als ze al voorbij zijn. Net zo lang tot zij uit schaamte hun blik afwenden. En dan nog blijven aanstaren. nLaat ze zich maar heerlijk ongemakkelijk voelen.
Methodiek 2
Een stuk efficiënter dan het benoemen van het gedrag. Zij worden immers ook vaak niet graag aangestaard. Het benoemen is een werkende methodiek, maar dit durfde ik jaren later. Letterlijk de vraag, wel duidelijk terugkijkend in hun ogen, ‘kun je het zien?’ of 'heb ik wat van je aan?'. Rode gezichten is wat volgt.
Jezelf als centrum van de wereld
Terugkomende op de uitspraak: als je denkt dat iedereen jou ziet, dan vind je jezelf echt te belangrijk. Men bekijkt de wereld vanuit zijn eigen visie. Het gross van de mensen is onzeker over zijn of haar uiterlijk. Heeft iets wat dusdanig gênant is dat de hele wereld dat moet zien. Wat hebben al deze mensen gemeen? Iedereen probeert een mening te vormen over zichzelf vanuit wat zij zien in anderen. In jouw leven ben jij het middelpunt en vormt alles zich om jou heen. Die persoon die naar jou kijkt, die heb jij ook gezien, anders wist je niet dat hij of zij keek.
Onzekerheid komt zo veel voor. In alle doelgroepen. Er gaan bijna geen mensen over straat die als doel hebben de meest afwijkende persoon in de straat te vinden en die eens even flink aan te kijken en na te staren. Toch trek je met een eetstoornis met afwijkend gewicht gewoon op. Maar mensen behoren dit voor zich te houden. Als dit niet zo is, laat het ze dan goed weten, dan pak je ze het hardst. Terugstaren, je mond opentrekken, je niet laten pakken. Maar ook een simpele beleefde vorm: goh, ik merk dat je zo naar me kijkt, wil je me iets vragen, is een prima tussenvariant. Laat ze niet winnen. Je mag over straat zoals jij over straat wil (binnen degelijkheid en de kaders van de wet).
Aan alle mensen in een rolstoel
Ik heb zelf een perioden van afhankelijkheid van een rolstoel gekend. Mijn thiamine gebrek gaf een centraal zenuwstelsel ontsteking waardoor ik mijn benen niet kon voelen. Wat mij opviel is dat veel mensen de neiging hebben om op een kindertoon te praten en extreem veel verkleinwoordjes te gebruiken. Ook jullie wil ik meegegeven, laat van je horen. Waar voor mij bij nastaren terug staren het beste werkt, gold dat ook voor de rolstoel. Ook spreken veel mensen vaak niet jou, maar degene achter de rolstoel aan. Alsof ze van tevoren weten dat jij een verstandelijke beperking hebt. En zelfs al heb je die, dan nog kan iemand je gewoon aanspreken. In mijn ervaring werkt het soms om gewoon te vragen: 'had u een vraag aan mij'. Maar soms ook gewoon te denken, laat ze maar staren en sta erboven.
Conclusie
Aangestaard voelen, nagestaard worden, lelijke opmerkingen, mensen met oprechte shock in hun ogen. Het is naar. Maar het is menselijk gedrag. Let zelf maar eens op, je doet het waarschijnlijk ook wanneer jij een meisje van 9 ziet in volledige gothic outfit en piercings en denkt, zo jong? Ik heb veel methodieken uitgeprobeerd. Wat werkt is per persoon verschillend als aangestaarde en per persoon verschillend als aanstaarder. Wat zeker niet werkt is je schamen en wegkijken. 1. Je hoeft je niet te schamen voor je uiterlijk, hoe mismaakt je jezelf ook vindt. En 2. Die mensen hebben geen recht om jouw dag te verzieken met ramptoerisme. En als deze twee zinnen (nog) te ver van je bed zijn, mensen vergeten zo idioot snel dat ze aan het eind van de straat alleen het opvallende detail misschien nog kunnen terughalen, maar jij als persoon bent er al vanaf gekoppeld (aangenomen dat je geen beroemdheid bent, maar dan zou aanstaren positief kunnen zijn (denk ik)).
Reactie plaatsen
Reacties